home »       achtergond »       methoden »       nieuws »       agenda »       login »       contact »       links »       disclaimer »


Beschikbare methoden:


Zoek op trefwoord en klik op 'OK':

OF

Kies een methode en klik op 'OK':


De naam staat voor de twee ontwerpers van de methode: Appel en Kleine Schaars. Zij hebben een concrete invalshoek gekozen voor de benadering van mensen met een verstandelijke handicap. De kern ligt in het aanbrengen van een onderscheid tussen de verschillende taken die doorgaans bij een persoonlijk ondersteuner/mentor liggen: die van zaakwaarnemer en van procesbegeleider. Dat wil zeggen de eerste (zaakwaarnemer) regelt, ordent, controleert, onderhoudt contacten en is zo een formeler aanspreekpunt om tot een duidelijker kader en een betere regulering van regels en afspraken te komen. De procesbegeleider is de vertrouwenspersoon in de alledaagse praktijk, die primair voor de belangen van de bewoner / cliŽnt op komt en haar of hem helpt in al die concrete dingen waar zorgen, beperkingen en doelen liggen. Voor Appels en Kleine Schaars is het uitgangspunt het versterken van de zelfstandigheid en gelijkwaardigheid tussen cliŽnt en begeleiding. Door een betere ordening van de rollen komen begeleiders doorgaans meer toe aan de echte ondersteuning, en lopen ze minder het risico in de strijd te komen over afspraken en regels. Bovendien wordt de cliŽnt serieus genomen in datgene wat zij/hij zelf wil regelen: daarvoor is een eigen rol neergezet in de zaakwaarnemer. Deze heeft op gezette tijden een afspraak om alle vragen die er liggen van de cliŽnt over concrete regels en activiteiten door te nemen en met de cliŽnt samen tot een oplossing te komen. Uitgangspunt ook hier is de gelijkwaardigheid dat de betrokkene zelf een duidelijke inbreng heeft, goed gehoord wordt en de mogelijkheden serieus worden onderzocht en gewogen. De zaakwaarnemer is ook in een positie waarin ook duidelijke kan worden geconfronteerd en de grenzen aan wat mogelijk is kan aangeven. De procesbegeleider helpt de betrokkene vervolgens om de emoties te kanaliseren en de alledaagse dingen mee te dragen en vorm te geven. De procesbegeleider ondersteunt de betrokkene ook om de vragen richting zaakwaarnemer op te pakken. Deze begeleider zoekt en toetst de belevingswereld van de cliŽnt, en heeft eigenlijk inhoudelijk meer tijd om met de concrete doelen van de cliŽnt bezig te zijn. De cliŽnt kan zo ervaren dat de begeleiding zich niet al te bemoeierig opstellen, omdat ze eigenlijk vooral dat doen wat de betrokkene zelf met de zaakwaarnemer heeft afgesproken. Deze vorm van ondersteuning vraagt van begeleiders ook een eigen open en terugtredende houding. Er ontstaat daardoor wel meer kans om positief en actief dingen samen te doen, een luisterende houding te hebben en helderder de eigen rol neer te zetten. Soms ervaart ook de begeleiders de helderheid van de verschillende rollen als een rust in de begeleiding. De procesbegeleider, tenslotte, heeft een belangrijke signalerende rol richting zaakwaarnemer Ė waar deze het risico loopt om te hard voorbij te lopen aan de vragen, of de cliŽnt over-/ onderschat in de afspraken. Zaakwaarnemer en procesbegeleider onderhouden contacten met het netwerk en samen met het team wordt zoveel mogelijk gekeken naar wat de grenzen zijn van de Ďzelfbepalingí van de betrokken cliŽnt en welke speelruimte er is. Dit betekent een regelmatig gezamenlijk overleg over de inzet en vorm van afspraken. Er moet een zo duidelijk mogelijke balans zijn tussen wat een cliŽnt aan kan en wat niet.


  • Appel, M. & W. Kleine Schaars,
    Groeien naar gelijkwaardigheid. Begeleiden van mensen in een tehuis. Baarn, 2000.
  • Kleine Schaars, W.,
    Mensen met een verstandelijke handicap hebben recht op een leven waarin zelfbepaling centraal staat. Downloadbaar via de link.